فقه حکمرانی سایت فقه حکمرانی به بررسی علمی و نوآورانه یکی از شاخه‌های نوپای فقه اسلامی می‌پردازد. فقه حکمرانی علم جدیدی است که در حال شکل‌گیری و تولد است و به زودی می‌تواند مبنای جدیدی برای تحلیل مسائل حکومتی و مدیریتی از منظر دینی ارائه دهد. این علم، بر اساس اصول دینی و فقهی، به دنبال راهکارهایی است که می‌تواند در عرصه حکمرانی و سیاست‌گذاری حرف‌های تازه‌ای برای بهبود و توسعه جوامع اسلامی داشته باشد.

حکمرانی، به عنوان یک مفهوم سیاسی، اقتصادی و اجتماعی، در تاریخ معاصر به ویژه پس از معرفی توسط بانک جهانی، به مسئله‌ای برجسته تبدیل شده است. این مفهوم عمدتاً در قالب هشت شاخص توسط بانک جهانی مطرح شد که به کشورهای مختلف، از جمله کشورهای در حال توسعه، توصیه شده است. این تعریف و دستورالعمل‌های مرتبط با آن به طور …

اندیشه درباره نسبت فقه با حکمرانی، در سال‌های اخیر به یکی از مهمترین موارد تأمل در حوزه اندیشه دینی تبدیل شده است. این بحث، عمدتا متأثر از انقلاب اسلامی و تشکیل نظام جمهوری اسلامی است، که موجب شد فقه از ساختار فردی و تکلیفی خود فراتر رفته و ورودی جدی به میدان سازماندهی اجتماعی و حکومتی داشته باشد. بنیاد این …

مقدمه: دو نگاه به قلمرو فقه در سال‌های اخیر، نگاه به قلمرو و مأموریت فقه دستخوش بازخوانی‌های تازه‌ای شده است. دو رویکرد اصلی در این زمینه قابل‌تفکیک‌اند: اولی، که فقه را صرفاً دانشی برای استخراج و بیان احکام شرعی می‌داند؛ و دومی، که اجرای این احکام و اقامه دین را نیز در مأموریت فقیه جای می‌دهد. تفاوت این دو دیدگاه، …

در جهان امروز، حکمرانی (Governance) به یکی از پرچالش‌ترین و در عین حال پرکاربردترین مفاهیم در عرصه سیاست و اداره عمومی تبدیل شده است. اما آیا می‌توان از این مفهوم مدرن، قرائتی بومی و اسلامی استخراج کرد؟ و مهم‌تر از آن، آیا می‌توان به فقه حکمرانی رسید؟ این یادداشت تلاشی است برای پاسخ به این پرسش‌ها از منظر فقهی و …

فقه چیست و چرا فراتر از یک دانش عبادی‌ست؟ فقه، در ظاهر، دانشی‌ست درباره زندگی شرعی؛ اما وقتی دقیق‌تر به آن نگاه می‌کنیم، می‌بینیم که عمق و گستره‌اش بسیار فراتر از صرفاً احکام عبادات و مناسک دینی‌ست. در قرآن، واژه «فقه» به معنای فهم عمیق و درک ژرف به‌کار رفته؛ آن‌گونه که در آیه «لکن لا تفقهون تسبیحهم» یا سخن …

در شرایطی که تحولات فناوری اطلاعات و فضای مجازی به سرعت در حال گسترش است و چالش‌های جدیدی را برای حکمرانی ایجاد می‌کند، سازمان تنظیم مقررات رسانه‌های صوت و تصویر فراگیر در فضای مجازی (ساترا) به عنوان یکی از نمونه‌های موفق در عرصه حکمرانی معرفی شده است. در این میان، حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، ضمن …

شهید سید محمدباقر صدر، یکی از اندیشمندان برجسته معاصر، با نبوغ فکری خود در عرصه‌های مختلف اسلامی وارد شد و توانست نظرات نوینی در زمینه حکمرانی و اقتصاد اسلامی مطرح کند. او نه تنها به تبیین اصول اساسی اسلام پرداخت، بلکه راهکارهای عملی و سیاست‌های اجرایی نیز برای حل مشکلات جوامع اسلامی ارائه کرد. یکی از مباحث مهمی که او …

مقدمه‌ای بر ماموریت فقه پیرامون «ماموریت فقه» یا «فقیه»، دو رویکرد متفاوت وجود دارد. رویکرد نخست، فقه و فقیه را صرفاً در زمینه «استنباط و بیان احکام» می‌بیند و مسئولیت‌هایی مانند «اجرای احکام» را خارج از وظایف فقهی قلمداد می‌کند. در مقابل، رویکرد دوم معتقد است که «اجرا و اقامه احکام» نیز بخش جدایی‌ناپذیر از وظایف فقیه است و فقه …