فقه حکمرانی سایت فقه حکمرانی به بررسی علمی و نوآورانه یکی از شاخه‌های نوپای فقه اسلامی می‌پردازد. فقه حکمرانی علم جدیدی است که در حال شکل‌گیری و تولد است و به زودی می‌تواند مبنای جدیدی برای تحلیل مسائل حکومتی و مدیریتی از منظر دینی ارائه دهد. این علم، بر اساس اصول دینی و فقهی، به دنبال راهکارهایی است که می‌تواند در عرصه حکمرانی و سیاست‌گذاری حرف‌های تازه‌ای برای بهبود و توسعه جوامع اسلامی داشته باشد.

این یادداشت به تحلیل مفهوم حکمرانی خوب در دنیای معاصر می‌پردازد؛ مفهومی که در واکنش به تحولات اقتصادی، اجتماعی و جهانی شدن شکل گرفته و بر ارزش‌هایی چون کارآمدی، شفافیت، پاسخگویی و مشارکت عمومی تأکید دارد. در این نوشتار، مسیر گذار از دیوان‌سالاری به حکمرانی شبکه‌ای و همیارانه بررسی شده و نقش کنشگران گوناگون در شکل‌گیری حکمرانی مؤثر در دنیای پیچیده کنونی تحلیل می‌شود. همچنین چالش‌هایی مانند نبود پاسخگویی شفاف و دسترسی نابرابر به فرآیندهای مشارکتی مورد واکاوی قرار گرفته است. آینده حکمرانی خوب نیازمند رویکردهایی نوین و سازگار با عدالت اجتماعی و توسعه پایدار است.

نشست علمی «مناسبات حقوق عمومی و فقه حکمرانی» با سخنرانی استاد محمد جواد ارسطا، به بررسی نسبت میان فقه حکمرانی و حقوق عمومی در فضای حکمرانی اسلامی معاصر پرداخت. در این نشست، مباحثی مانند تعریف حقوق عمومی، ساختار فقه حکمرانی، اهمیت سیاست‌گذاری اسلامی، تفاوت‌های حکمرانی سنتی و مدرن، و نقش مشارکت عمومی در سیاست‌گذاری تحلیل شد. استاد ارسطا با تأکید بر ضرورت هم‌راستایی فقه با نظریه‌های جدید حکمرانی، مشارکت مردم و شفافیت را از الزامات تحقق حکمرانی خوب در نظام اسلامی برشمردند. این نشست چشم‌اندازی نو برای تعامل علوم اسلامی و دانش حقوق در حوزه سیاست‌گذاری ارائه کرد.

این یادداشت به بررسی حکمرانی شبکه‌ای به‌عنوان یک رویکرد نوین در مدیریت عمومی و سیاست‌گذاری می‌پردازد. در این مدل، تعامل و همکاری میان سازمان‌ها و نهادهای مختلف دولتی، خصوصی و غیردولتی برای پاسخ‌گویی به مسائل پیچیده اجتماعی نقش کلیدی دارد. مفاهیمی چون حکمرانی مشارکتی، تحلیل شبکه‌های میان‌سازمانی، و نظریه‌هایی مانند سرمایه اجتماعی و وابستگی به منابع نیز در چارچوب این مدل تحلیل می‌شوند. ضمن اشاره به فرصت‌ها، چالش‌هایی همچون هماهنگی، تفاوت در اهداف سازمانی و اعتماد نیز مطرح شده است. حکمرانی شبکه‌ای با بهره‌گیری از ظرفیت‌های فناوری و ارتباطات، مسیری مؤثر برای افزایش اثربخشی سیاست‌ها ارائه می‌دهد.

مقدمه در دنیای امروز، پیچیدگی‌های فزاینده مسائل اجتماعی و نیاز به پاسخ‌های سریع و هماهنگ به بحران‌ها و چالش‌های جدید، باعث شده است که مدل‌های سنتی حکمرانی دولتی، همچون دولت‌های مرکزی و بوروکراسی‌های متمرکز، به‌طور فزاینده‌ای ناکافی به نظر برسند. این مسائل اغلب نیازمند هماهنگی و همکاری میان چندین بازیگر از بخش‌های مختلف، از جمله دولت، بخش خصوصی و سازمان‌های …

در بررسی‌های اخیر از تئوری حکمرانی، مفاهیم نوین و متفاوتی نسبت به آنچه که در نظریه‌های حکمرانی کلاسیک وجود داشته، مطرح می‌شود. یکی از مهم‌ترین این مفاهیم، «حکمرانی غیرمتمرکز» است که برخلاف مدل‌های سنتی حکمرانی که به دولت و نهادهای رسمی به‌عنوان مرکز قدرت نگاه می‌کنند، بر توزیع و پخش منابع قدرت و مسئولیت‌ها در میان شبکه‌های مختلف تأکید دارد. …

درک انسان از حکمرانی، در دوره‌های مختلف تاریخ، دچار تغییرات عمیقی شده است. آنچه زمانی در قالب فرمانروایی از بالا معنا می‌شد، حالا به شبکه‌ای از نیروهای پراکنده، تعاملات فرهنگی و روایت‌هایی متکثر بدل شده است. در این مسیر، نقد دیدگاه‌های سنتی و بازتعریف مفاهیمی مانند قدرت، نهاد، مشارکت و عقلانیت، ضروری‌تر از همیشه به‌نظر می‌رسد. عبور از روایت‌های قطعی …

در دنیای معاصر، مفهوم حکمرانی به‌طور قابل توجهی تغییر کرده است. این تحولات نه تنها ساختارهای دولتی را تحت تأثیر قرار داده، بلکه به‌ویژه در فرآیندهای اجتماعی و تصمیم‌گیری‌های حکومتی، تحولات عمیقی ایجاد کرده است. از این رو، لازم است تا ما به تحولات موجود در مفهوم حکمرانی، نقد مدل‌های سنتی و چالش‌های جدیدی که در برابر سیستم‌های حکومتی قدیمی …

در این بخش از بحث از کتاب تئوری حکمرانی مارک بیور ، تحولات حکمرانی در دنیای معاصر از منظر جدیدی مورد بررسی قرار می‌گیرد. به ویژه توجه به تغییرات عمیق در مفهوم دولت، جامعه و ملتها، از مهم‌ترین مباحثی است که در این صفحات مطرح می‌شود. در اینجا به‌طور مشخص، به بررسی فرآیند «روایت ملت» و تأثیر آن بر حکمرانی …

حکمرانی در دنیای امروز مفهومی فراتر از مدیریت دولت‌ها و سازمان‌ها دارد. در واقع، این مفهوم به‌عنوان یکی از مهم‌ترین روندهای معاصر شناخته می‌شود که تأثیر عمیقی بر ساختارهای قدرت و روابط اجتماعی گذاشته است. در گذشته، ساختارهای حکومتی عمدتاً از سیستم‌های بوروکراتیک و سلسله‌مراتبی پیروی می‌کردند، اما امروزه شاهد حرکت به سوی بازارها و شبکه‌ها در سیاستگذاری‌ها هستیم. تغییر …

مقدمه حکمرانی مدرن یکی از مفاهیم کلیدی در دنیای امروز است که بر پایه اصول خاص خود، به مقوله‌ی اداره امور جامعه و دولت‌ها پرداخته و از دستاوردهای برجسته جهان مدرن به شمار می‌آید. برای درک بهتر حکمرانی مدرن، ابتدا باید پایه‌های آن را بشناسیم و به بررسی تفاوت‌های آن با حکمرانی‌های سنتی بپردازیم. در این زمینه، مفاهیمی همچون «مدرنیته»، …